بنیاد بین المللی نهج البلاغه فصلنامه علمی پژوهشی پژوهش‌های نهج البلاغه 1735-8051 24 3 2025 11 22 Imam Ali's(peace be upon him)Mechanisms of Peacemaking in the Battle of Siffin with Emphasis on Nahj al-Balagha سازوکارهای مسالمت جویی امام علی علیه السلام در جنگ صفین با تأکید بر نهج‌البلاغه 229 253 240787 FA عیسی ملاشاهی زارع دکترای تخصصی، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم علی اصغر شعاعی دکترای تخصصی، دانشیار و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم محمد هادی امین ناجی دکترای تخصصی، دانشیار و عضو هیئت علمی دانشگاه پیام نور. Journal Article 2024 06 04 The security and tranquility of life have always been one of the important concerns of humans throughout different historical periods, and thinkers have always strived to achieve this ideal. However, they have not achieved significant success in this important matter, and during wars, this concern has continuously threatened the mental health and life of humanity. The theoretical and practical conduct of Imam Ali(peace be upon him)also indicates that attention to the security and peace of the people and adherence to divine ethics in wars are among his prominent characteristics. The life history of Imam Ali(peace be upon him)shows that a part of his life was accompanied by war and struggle, and in most of the early Islamic wars, he was present as an unparalleled hero in the battlefields, especially in the Battle of Siffin, which was imposed on him by Muawiyah. Therefore, in this research, using a descriptive-analytical method and drawing upon reliable historical works and the valuable words of Imam(peace be upon him) in Nahj al-Balagha, an attempt has been made to portray aspects of his human ethics, tolerance, compassion, and peacemaking by examining the Battle of Siffin. The research findings indicate that Amir al-Mu'minin Ali(peace be upon him), in this war, employed mechanisms such as avoiding the initiation of war, sending envoys and letters related to inviting to peace and dialogue, continuous guidance and counseling, delaying the start of war, explicitly inviting to reconciliation, and accepting arbitration, etc., to prevent killing and bloodshed. امنیّت و آرامش زندگی، همواره یکی از دغدغه‌های مهم انسان‌ها در ادوار مختلف تاریخی بوده و اندیشمندان در دست یازیدن به این آرمان همیشه همت خویش را به کارگرفته‌اند. هرچند در نیل به این امر مهم به توفیقی چشم-گیر دست نیافته‌اند و هنگامۀ جنگ‌ها این دغدغه به صورت مستمر سلامت روان و حیات بشریّت را مورد تهدید قرار داده است. سیرۀ نظری و عملی حضرت علی علیه السلامنیز نشانگر اینست که، توجه به امنیّت و آرامش مردم و رعایت اخلاق الهی در جنگ‌ها، از ویژگی‌های برجستۀ ایشان می‌باشد. تاریخ زندگی امام علی علیه السلام نشان می‌دهد که بخشی از دوران زندگی آن حضرت قرین با جنگ و مبارزه بوده و در بیشتر جنگ‌های صدر اسلام به عنوان قهرمانی بی نظیر در صحنه‌های جنگی به ویژه در جنگ صفین که به وسیله معاویه بر او تحمیل شد حضور داشته است. از این رو، در این تحقیق با روش توصیفی- تحلیلی و بهره‌گیری از آثار تاریخی معتبر و کلام ارزشمند امام علیه السلام در نهج‌البلاغه، تلاش شده است با بررسی جنگ صفین، جلوه‌هایی از اخلاق انسانی، مدارا، عطوفت و مسالمت جویی حضرت به تصویر کشیده شود. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد، امیرالمؤمنین علی علیه السلام در این جنگ، برای جلوگیری از کشتار و خونریزی، سازوکارهایی همچون؛ اجتناب از آغاز جنگ، ارسال سفیران و نامه‌هایی در ارتباط با دعوت به آرامش و گفتگو، ارشاد وراهنمایی مستمر، تعلل در شروع جنگ، دعوت صریح به مصالحه و تن دادن به حکمیّت و.. به کار گرفته است. https://www.nahjmagz.ir/article_240787_edb9ff209e6c439d4e8cf195b819f27b.pdf