Nahjolbalagheh Research

Nahjolbalagheh Research

Examining Qur'anic Foundations of Complaint inNahj Al-Balaghah and Khamsa Ashar Prayers

Document Type : Original Article

Author
fatemeh javidpour
semnan aeu
Abstract
The complaint is a title for words with the theme of complaining about the suffering and pain that the speaker has suffered. It mainly includes mystical-philosophical, political-social, and personal complaints. A topic that can be identified with different frequencies both throughout Nahj al-Balaghah and one of the prayers of Khamsa Ashar known as Shakin's prayers. The current research aims to identify and analyze the complaints in these two sources to explain the extent of their coordination and influence from the Quranic verses. The findings showed the mystical lamentation are common points of these two sources. These complaints serve as a wake-up call to Muslims regarding the encirclement of internal and external factors of deviation. This is because their dominance over individuals can lead to the development of despicable inclinations, deviations in thought, belief, and action, and the emergence of impulsive behaviors. Finally, these behaviors can cause the destruction of the relationship between man and God and deprive man of his lofty goals and material and spiritual evolution.These complaints don't always take the form of direct accusations; rather, they should be understood as criticism, praise, and sometimes warnings. This reveals the deeply concerned nature of the Imams (AS) in guiding humanity and their ultimate goal of fostering piety within society. The complaints found in these two sources are the interpretation and explanation of the Quran, complement and allude to the Quranic verses which indicate a close affinity between this mode of speech and the word of revelation.
Keywords
Complaint
Nahj al-Balaghah
Khamsa Ashar Prayers

  1. منابع

    القرآن الکریم

    نهج‌البلاغه

    صحیفه سجادیه

    1. ابن اثیر، عزالدین ابوالحسن علی بن ابی الکرم ،1385 ق، الکامل فی التاریخ، بیروت: دار صادر.
    2. ابن‌ابى‌الحدید، عز‌الدین ابو‌حامد، 1377ش، شرح نهج‌البلاغه، تصحیح: محمد ابوالفضل ابراهیم، چاپ اول، قم، کتابخانه عمومی آیة الله مرعشی نجفی.
    3. احمد بن فارس،1404ق، معجم مقاییس اللغة، به کوشش: عبدالسلام محمد هارون،قم: مکتب الاعلام الاسلامی.
    4. اصفهانی، ابوالفرج،1415ق، الاغانی، بیروت: داراحیاء التراث العربی.
    5. افریقی مصری، جمال الدین محمد (ا‌بن‌منظور)، 1408ق، لسان العرب، چاپ اول، بیروت: دار احیاء التراث العربی.
    6. بلاذری احمدبن یحیی،1417 ق، جمل من انساب الاشرف، تحقیق: سهیل زکار و ریاض زرکلی، بیروت، دارالفکر.
    7. تمیمی آمدی، عبدالواحد، 1366ش، تصنیف غررالحکم و دررالکلم، قم: دفتر تبلیغات‏، چاپ اول.
    8. جعفری، محمد مهدی،1382ش، نهج‌البلاغه شناخت: تلخیص و بازنویسی مباحثی از نهج‌البلاغه امام علی علیه السلام ،تهران: مؤسسه فرهنگی اهل قلم.
    9. جعفری، محمدتقی،1376ش، ترجمه و تفسیر نهج‌البلاغه، تهران: دفتر نشر فرهنگ.
    10. جوهرى، اسماعیل بن حماد،1410ق، الصحاح(تاج اللغة و صحاح العربیة)، محقق: احمد عبدالغفور عطار، چاپ اول، بیروت: دار العلم للملایین.
    11. حر عاملی، محمدبن‌الحسن، 1409ق، وسائل الشیعه الی تحصیل مسائل الشریعه، تحقیق: مؤسسة آل البیت، چاپ اول، قم: مؤسسة آل البیت.
    12. حق شناس، حسن، 1395ش، طرح پنج عامل شخصیت شناسی، چاپ اول، تهران: انتشارات روان سنجی.
    13. راغب اصفهانی، حسین‌بن‌محمد، 1412 ق‏، المفردات فی غریب القرآن‏، تحقیق: صفوان عدنان داود، چاپ اول، بیروت: دارالعلم الدار الشامیه‏.
    14. شوشتری، محمد تقی،1376ش، بهج الصباغه فی‌شرح نهج‌البلاغة، چاپ اول،تهران: مؤسسه انتشارات امیر کبیر.
    15. طباطبایی، سید محمدحسین، 1417ق، المیزان فی تفسیرالقرآن، چاپ پنجم، قم: جامعه مدرسین حوزه‌ علمیه.‏
    16. طبرسى، ‏ احمد بن على، 1403ق‏ ، الإحتجاج على أهل اللجاج، ‏چاپ اول، مشهد: مرتضی.
    17. الفتّال النیشابوری، محمد‌بن‌حسن، [بی‌تا]، روضة الواعظین، ‏چاپ اول، قم: شریف رضی.
    18. فراحی قصرابونصر، مرضیه، ۱۳۹۰ش، شکواییه در شعر قرن ششم (عصرسلجوقی) دانشگاه اصفهان: دانشکده ادبیات و علوم انسانی،گروه زبان و ادبیات فارسی.
    19. قرشى، سید على اکبر، 1371ش، قاموس قرآن، تهران: دار الکتب الإسلامیة‏، چاپ ششم.
    20. قمی، عباس، (بی‌تا)، کلیات مفاتیح الجنان، ‏چاپ اول، قم: اسوه.
    21. مصباح یزدی، محمد تقی، (بی‌تا)، اخلاق در قرآن، تهران: امیرکبیر.
    22. مصباح یزدی، محمد تقی، 1390ش، سجاده های سلوک: شرح مناجات های حضرت سجاد×، ‏چاپ اول، قم: مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی رحمه الله.
    23. مصطفوی، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، 1371ش، تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
    24. مغنیه ، محمد جواد، الکشاف،1424 ق، چاپ اول، تهران: دار الکتب الإسلامیة.
    25. مفید، محمدبن محمد(شیخ مفید)، 1413ق، أمالی المفید، چاپ اول، قم: کنگره شیخ مفید.
    26. مکارم شیرازى، ناصر، و همکاران، 1375ش، پیام امام امیرالمؤمنین علیه السلام، چاپ اول، تهران: دارالکتب الاسلامیه.
    27. موسوی خمینی، روح الله، 1385ش ، شرح چهل حدیث ، تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
    28. نوروزی، محمد،1384، آسیب‌شناسی رفتاری انسان از دیدگاه قرآن، قم: مؤسسه بوستان کتاب.
    29. هاشمی خوئی، میرزا حبیب الله، 1358ش، منهاج البراعة فی‌شرح‌نهج‌البلاغة، چاپ چهارم، تصحیح: سید ابراهیم میانجی، تهران: مکتبة الاسلامیه.

    مقالات

    1. اکبری، منوچهر؛ اسفندیاری، مهسا، ۱۴۰۰ش، بررسی انواع شکواییه در مثنویهای عطّار، متن پژوهی ادبی، دوره۲۵، شماره۸۹.
    2. حیدری آقایی، 1391ش، رسالت فرا عاشورایی ،کیهان فرهنگی، شماره306.
    3. سازجینی، مرتضی؛ فرجی، سجاد، تجلی ادعیه قرآنی در مناجات خمسه عشر، 1395، دوفصلنامه مطالعات تطبیقی قرآن پژوهی، سال1، شماره2.
    4. عسکری، مرتضی، سیره امام سجاد علیه السلام ،1386 ش ، فصلنامه پیام، شماره86.
    5. علی انجم شعاع، 1399ش، مانعیت شیطان در پیشرفت انسان از منظر صحیفه سجّادیّه با تطبیق قرآنی، علوم و معارف قرآن و حدیث، شماره8.
    6. معینی پور، مسعود؛ موسوی، سیدمحمد مهدی، سبک آموزش دینی امام سجاد علیه السلام، 1394ش، دوفصلنامۀ علمی پژوهشی مطالعات اسلام و روان‌شناسی، شماره 16.