1
Member of the Faculty of Islamic Theology Department of Quran and Hadith University
2
Quran and Hadith University
Abstract
Epistemology of disagreement, a branch of social epistemology, examines rational epistemic responses to disagreement. This article, employing a thematic analysis approach, investigates how positions are taken in disagreements from the perspective of Nahj al-Balagha. Imam Ali(peace be upon him) emphasizes epistemic openness towards differing views, encouraging the awareness of opposing perspectives, considering the potential fallibility of one's own viewpoint, and reflecting upon the soundness of alternative opinions. When faced with an epistemic challenge to our beliefs, higher-level evidence may scrutinize the epistemic features of primary evidence (first-order) or the epistemic agent itself. Expert testimony, as superior epistemic evidence, serves as a higher-level source for adopting a valid stance. According to Nahj al-Balagha, in religious disagreements, one must refer to the Quran, the Prophetic tradition, and the infallible Imam. In non-religious disputes, legal matters, and cases involving doubts, the opinions of specialized consultants and experienced individuals are paramount. In political issues, legal frameworks are the key reference. In historical events, reliance on the collective memory of people is crucial. Ethical conflicts are to be resolved through the principle of fairness and the golden rule, while in social decisions, the majority opinion holds weight. Imam Ali (peace be upon him)underscores the fallibility of certain specialists and the importance of innate intuition, asserting that an individual's confidence level determines the rationality of their initial epistemic stance and subsequent action.
منابع: . قرآن کریم. . نهجالبلاغه،1414ق، شریف رضی، محمد بن حسین، (صبحی صالح)، قم: موسسه دارالهجرة. 1. ابن ابی الحدید، عبدالحمید بن هبهالله، شرح نهجالبلاغه، قم: مکتبه ایه الله العظمی المرعشی النجفی. 2. ابن اثیر جزری، 1367ش، النهایة فی غریب الحدیث و الأثر، مبارک بن محمد طناحى، محمود محمد، قم: موسسه مطبوعاتی اسماعیلیان. 3. ابن سعد کاتب الواقدی، 1410ق- 1990م، الطبقات الکبری، محمد عبد القادر عطا، بیروت: دارالکتب العلمیه. 4. ابن عساکر، علی بن حسن، 1978م-1398ش، ترجمه الامام علی بن ابیطالب علیه السلام من تاریخ مدینه دمشق. محمودی، محمد باقر، بیروت: المحمودی. 5. ابن فراء، محمد بن حسین و حسن، محمود، الاحکام السلطانیه، 1404ق، بیروت: دارالفکر. 6. ابن میثم، میثم بن علی، 1375ش، ترجمه شرح نهجالبلاغه، مشهد: استان قدس رضوی بنیاد پژوهشهای اسلامی . 7. پریچارد، دانکن، 1393ش، چیستی معرفت، ترجمه:یاسر خوشنویس، تهران: انتشارات علمی و فرهنگی. 8. التستری، القاضی نور الله مرعشی، 1409ق، احقاق الحق و ازهاق الباطل، قم: مکتبه ایه الله المرعشی النجفی. 9. حجتی، غزاله، 1398ش، اختلاف نظر دینی بررسی معرفت شناسی، قم: انتشارات کتاب طه. 10. دوانی، علی، 1387، تاریخ اسلام از آغاز تا بعثت، قم: جامعه مدرسین حوزه علمیه قم دفتر انتشارات اسلامی. 11. شریف رضی، محمد بن حسین، 1379ه.ش، نهجالبلاغه، دشتی، محمد، قم. 12. شریف رضی، محمد بن حسین، خصائص الائمه ^(خصائص امیرالمؤمنین علیه السلام، ابیالحسن محمد بن حسین بن موسی موسوی بغدادی، محمد هادی الامینی، مجمع البحوث الاسلامیه. 13. شیخ مفید، محمد بن محمد بن النعمان، الامالی، ترجمه:علی اکبر القفاری،بیروت: دارالتیار الجدید. دار المرتضی 14. طباطبائی. محمد حسین، 1374ش، ترجمه تفسیر المیزان، قم: دفتر انتشارات اسلامی (وابسته به جامعه مدرسین حوزه علمیه قم). 15. فرانسیس، برایان، 1400ش، اختلاف نظر، ترجمه:غزاله حجتی، تهران: کرگردن. 16. قرائتی، محسن. درسهایی از قرآن، کتابخانه مدرسه فقاهت. 17. کریمی، احمد، 1400ش، اصل انصاف: بنیان شهودی نظام اخلاق اجتماعی اسلام در نهجالبلاغه، احمد پاکتچی، مرتضی سلمانزاده، (گردآورندهها)، اخلاق اجتماعی در نهجالبلاغه(صص 205-229)، تهران: خانه کتاب و ادبیات ایران. 18. کلینى، محمد بن یعقوب بن اسحاق، 1429ق، الکافی (ط - دارالحدیث)، قم: دارالحدیث. 19. مدرس وحید، احمد، 1402ق، شرح نهجالبلاغه، قم: مولف. 20. المزی، جمالالدین، 1400ش-1980م، تهذیب الکمال فی اسماء الرجال، د.بشار، عواد، بیروت: موسسه الرساله. 21. مسعودی، علی بن حسین و داغر، یوسف اسعد، 1409ق، مروج الذهب، قم: موسسه دار الهجرة. 22. مکارم شیرازی، ناصر، 1375ه.ش، پیام امام امیرالمؤمنین علیه السلام، تهران: دارالکتب الاسلامیة. 23. موسوى همدانى، سیدمحمدباقر، 1374ش، ترجمه تفسیر المیزان، قم: دفتر انتشارات اسلامى جامعهى مدرسین حوزه علمیه قم. 24. Frances, Frances; Matheson, Jonathann. "Disagreement". In Zalta, Edward N. (ed.). Stanford Encyclopedia of Philosophy (Winter 2019 ed.). 25. Kelly, Thomas (2005). Hawthorne, John; Gendler, Tamar (eds.). The Epistemic Significance of Disagreement. Oxford University Press. pp. 167–196. 26. Matheson, Jonathan (2018-05-14). "The Epistemology of Disagreement". 1000-Word Philosophy: An Introductory Anthology. 27. Weintraub, Ruth (2013). "Can Steadfast Peer Disagreement Be Rational?". Philosophical Quarterly. 63 (253). Wiley-Blackwell: 740–759. doi:10.1111/1467-9213.12065. 28.
karimi,A. , Khandan,S. and rangbar,M. (2025). The Testimony of Epistemic Authorities and the Issue of Higher-Level Evidence in Disagreement from the Perspective of Nahj al-Balagha. Nahjolbalagheh Research, 24(3), 255-281.
MLA
karimi,A. , , Khandan,S. , and rangbar,M. . "The Testimony of Epistemic Authorities and the Issue of Higher-Level Evidence in Disagreement from the Perspective of Nahj al-Balagha", Nahjolbalagheh Research, 24, 3, 2025, 255-281.
HARVARD
karimi A., Khandan S., rangbar M. (2025). 'The Testimony of Epistemic Authorities and the Issue of Higher-Level Evidence in Disagreement from the Perspective of Nahj al-Balagha', Nahjolbalagheh Research, 24(3), pp. 255-281.
CHICAGO
A. karimi, S. Khandan and M. rangbar, "The Testimony of Epistemic Authorities and the Issue of Higher-Level Evidence in Disagreement from the Perspective of Nahj al-Balagha," Nahjolbalagheh Research, 24 3 (2025): 255-281,
VANCOUVER
karimi A., Khandan S., rangbar M. The Testimony of Epistemic Authorities and the Issue of Higher-Level Evidence in Disagreement from the Perspective of Nahj al-Balagha. Nahjolbalagheh Research, 2025; 24(3): 255-281.
