1
استادیار زبان و ادبیات عربی دانشگاه اراک، اراک، ایران.(نویسنده مسئول)
2
دانشجوی دکتری زبان و ادبیات عربی، دانشکدگان فارابی، دانشگاه تهران، قم، ایران.
3
کارشناسیارشد زبان و ادبیات عربی دانشگاه کاشان، کاشان، ایران.
چکیده
از برجستهترین و بارزترین نمودهای یک نویسه که آن را از متون دیگر متمایز میسازد استفاده از الگوهای خاص زبانی است. نهج البلاغه نیز از این قاعده مستثنی نبوده و با کاربست تکامد توانسته سبک منحصر به فرد خود را خلق کند. ترجمه این جنس مفردات نهج البلاغه به دلیل دشواری در فهم معنا، نیاز به معناشناسی دارد و بهترین نوع آن معناشناسی توصیفی است؛ چرا که در سیاق جمله و از رهگذر روابط جانشینی و همنشینی یک واژه با واژگان و عبارات دیگر و از طریق کتب لغت است که میتوان به معنای اصلی اینگونه تعابیر دست یافت. پژوهش حاضر، از رویکرد تطبیقی _ توصیفی بهره جسته و نگارندگان به دنبال آنند که با مقایسه ترجمه واژگان یا عبارات دارای تکامد به آسیب شناسی موردی برگردانها پرداخته و به مخاطب نشان دهند که از میان ترجمههای فارسی کدام عملکرد بهتری نسبت به سایرین داشته است. نویسندگان جستار پیش رو، برای آشنایی مخاطب با ترجمه واژگان یا عبارات تکامدی در پایان هر گزاره یا جمله، ترجمهای را تحت عنوان ترجمه پیشنهادی ارائه نمودهاند. نتایج حاصله، حاکی از آن است که به غیر از دینپرور اکثر مترجمان فارسی زبان در برگردان این رویه متنی دچار ساده انگاری شدهاند و این اهمال سبب عدم انتقال دقیق سبک خاص نهج البلاغه در ترجمهها شده است.
سیّاح، احمد، 1356ش، فرهنگ بزرگ جامع نوین عربی _ فارسی مصوّر، چاپ نهم، تهران: نشریات کتابفروشی اسلام.
شهیدی، سید جعفر، 1370ش، ترجمه نهج البلاغه، شرکت انتشارات علمی و فرهنگی.
قَیِّم، عبدالنبی، 1393ش، فرهنگ معاصر عربی _ فارسی، چاپ یازدهم، تهران: انتشارات فرهنگ معاصر.
زکی بدوی، احمد و یوسف محمود، صدیقه، 1999م، المعجم العربی المیسر للمدرسة و الجامعة و المکتب و المنزل.الطبعة الثانیة، قاهرة و بیروت: دارالکتاب اللبنانی و دارالکتاب المصری.
معلوف، لوئیس، 1992م، المنجد، الطبعة الثالثة و الثلاثون، بیروت: دار المشرق.
المقری البیهقی، ابوجعفر احمد بن علی بن محمد، 1366ش، تاج المصادر، به تصحیح: هادی عالم زاده، چاپ اول، تهران: موسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی،
معین، محمد، 1386ش، فرهنگ فارسی، چاپ چهارم، تهران: انتشارات اَدِنا.
مقالات
افتاده، صدیقه و همامی، عباس، 1399ش، دو فصلنامه کتاب قَیِّم، دوره 10، شماره 23، پاییز.
کریمینیا، مرتضی، 1393ش، تکامد در قرآن تحلیلی بر واژهها و ترکیبات تککاربرد در قرآنکریم، پژوهشهای قرآن و حدیث، سال چهل و هفتم، شماره دوم، پاییز و زمستان 93، صص 284-247.
مهتدی، حسین و مرسلی، نوشآفرین، 1399ش، معناشناسی توصیفی عذاب در قرآنکریم با تاکید بر رابطه همنشینی، فصلنامه علمی پژوهشی علوم قرآن و حدیث دانشگاه الزهرا، سال هفدهم، شماره2، تابستان 99، صص 238-205،
Nida, Eugene A and C.R. Taber، 2003، The Theory and Practice of Translation. 4th Leiden/ Boston: Brill.
گلی,حسین , احمدی,سجاد و سرتیپی,مرجان . (1404). بازبینی ترجمههای فارسی از برگردان تکامدها در خطبههای نهجالبلاغه (خوانش ترجمههای انصاریان، دشتی، دینپرور، شهیدی و آیتی). فصلنامه علمی پژوهشی پژوهشهای نهج البلاغه, 24(1), 37-61.
MLA
گلی,حسین , , احمدی,سجاد , و سرتیپی,مرجان . "بازبینی ترجمههای فارسی از برگردان تکامدها در خطبههای نهجالبلاغه (خوانش ترجمههای انصاریان، دشتی، دینپرور، شهیدی و آیتی)", فصلنامه علمی پژوهشی پژوهشهای نهج البلاغه, 24, 1, 1404, 37-61.
HARVARD
گلی حسین, احمدی سجاد, سرتیپی مرجان. (1404). 'بازبینی ترجمههای فارسی از برگردان تکامدها در خطبههای نهجالبلاغه (خوانش ترجمههای انصاریان، دشتی، دینپرور، شهیدی و آیتی)', فصلنامه علمی پژوهشی پژوهشهای نهج البلاغه, 24(1), pp. 37-61.
CHICAGO
حسین گلی, سجاد احمدی و مرجان سرتیپی, "بازبینی ترجمههای فارسی از برگردان تکامدها در خطبههای نهجالبلاغه (خوانش ترجمههای انصاریان، دشتی، دینپرور، شهیدی و آیتی)," فصلنامه علمی پژوهشی پژوهشهای نهج البلاغه, 24 1 (1404): 37-61,
VANCOUVER
گلی حسین, احمدی سجاد, سرتیپی مرجان. بازبینی ترجمههای فارسی از برگردان تکامدها در خطبههای نهجالبلاغه (خوانش ترجمههای انصاریان، دشتی، دینپرور، شهیدی و آیتی). النهج, 1404; 24(1): 37-61.