دانشیارگروه معارف اسلامی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.
چکیده
مرگ یکی از مهمترین مراحل زندگی آدمی در طول تاریخ است. مسئله مرگ و جریانات بعد از آن برای هر انسانی سؤال برانگیز و وهم آور بوده، که طرح، تبیین و تفسیر این حقیقت از مهم ترین اهداف ادیان آسمانی بوده است. از آنجا که تفکر در مرگ، ابعاد آن در همه وجوه وجودی زندگی انسان موثر است، لذا پژوهش حاضر به بررسی مسئله مرگ و تدبر در آن با تاکید بر آموزههای علوی پرداخته و درصدد آن است که با استفاده از روش توصیفی - تحلیلی بن مایهها و انواع مرگ و آثار آن را در کلام امام علی× واکاوی نماید. لذا انواع مرگ انسانها درکلام امام علی علیه السلام به دو دسته دلمردگان و مرگ سرخ تقسیم شده که دلمردگان مشتمل بر: افراد کذاب، تارکان امر به معروف و نهی از منکر، جاهل و کافر تقسیم شده است. نتایج به دست آمده از طرح و تحلیل کلام امام علی علیه السلام نشان میدهد که از نظرگاه ایشان آثار تعمق و تدبر در مرگ عبارتند از: بیداری از خواب غفلت، اعتقاد به مرگ و بازگشت به سوی خدا، انجام اعمال صالح، اعتدال در زندگی مادی و تعالی حیات ابدی، رعایت اخلاق و داشتن تعامل مطلوب اجتماعی، پرهیز از دنیادوستی.
توان بهمن و جهانی فرزانه و پورداوود حکمت ،1392 ش، مفهوم مرگ از دیدگاه دانشگاهیان، تحقیقات کیفی در علوم سلامت، ش4.
حاجی خانی علی و روحی برندق کاووس و صفاریان همدانی علیرضا، 1395ش، شبهه دنیاگریزی و یاد مرگ در نهجالبلاغه و نقد آن با تکیه بر فضای صدور، پژوهشنامه نهجالبلاغه، س14، ش13.
حمیدی فر فاطمه و دیگران،1398ش، حقیقت مرگ در قرآن و دلایل ترس از آن از دیدگاه امام علی علیه السلام در نهجالبلاغه، فصلنامه مطالعات قرآنی، دوره 10، ش 40.
خادم جهرمی حامده، 1398ش، آثار فردی و اجتماعی مرگ اندیشی ازدیدگاه نهجالبلاغه، فصلنامۀ پژوهشنامۀ نهجالبلاغه، ش25.
راه بار ندا و خبازی کناری مهدی ،1400ش، خوانشی اگزیستانسیالیستی از مفهوم مرگ در نهجالبلاغه، پژوهشهای علم و دین، ش2.
قائمی و واعظی ،1393ش، حقیقت مرگ، مرگ اندیشی و معنای زندگی، آئین حکمت، سال 6.
قنبری بخشعلی و مشایخی پور محمدعلی، 1391ش، معنا و مفهوم مرگ آگاهی و آثار آن از دیدگاه امام علی علیه السلام، مجلۀ معرفت، ش12.
کمالی بانیانی و همکاران،1396ش، واکاوی مسائل مرگ و زندگی در نهجالبلاغه ، پژوهشنامه نهجالبلاغه، دوره 5، ش6.
نجاتی حسینی سید محمود،ش1394، «مرگ خود و مردن دیگری»:روایت دو فرهنگ عرفی/عقیدتی-معنوی(کاوشی در نظریه اجتماعی، نهجالبلاغه، مثنوی)، تحقیقات فرهنگی ایران، دوره8، ش1.
شاهنده,آمنه . (1404). تدبر و تعمق در مرگ، انواع و آثار آن با رویکردی بر آموزه های علوی علیه السلام. فصلنامه علمی پژوهشی پژوهشهای نهج البلاغه, 24(1), 161-181.
MLA
شاهنده,آمنه . "تدبر و تعمق در مرگ، انواع و آثار آن با رویکردی بر آموزه های علوی علیه السلام", فصلنامه علمی پژوهشی پژوهشهای نهج البلاغه, 24, 1, 1404, 161-181.
HARVARD
شاهنده آمنه. (1404). 'تدبر و تعمق در مرگ، انواع و آثار آن با رویکردی بر آموزه های علوی علیه السلام', فصلنامه علمی پژوهشی پژوهشهای نهج البلاغه, 24(1), pp. 161-181.
CHICAGO
آمنه شاهنده, "تدبر و تعمق در مرگ، انواع و آثار آن با رویکردی بر آموزه های علوی علیه السلام," فصلنامه علمی پژوهشی پژوهشهای نهج البلاغه, 24 1 (1404): 161-181,
VANCOUVER
شاهنده آمنه. تدبر و تعمق در مرگ، انواع و آثار آن با رویکردی بر آموزه های علوی علیه السلام. النهج, 1404; 24(1): 161-181.