فصلنامه علمی پژوهشی پژوهش‌های نهج البلاغه

فصلنامه علمی پژوهشی پژوهش‌های نهج البلاغه

تبیین شاخص‌های مؤثّر بر افزایش نظم و انضباط در کار و تولید با تکیه بر نهج‌البلاغه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکترای علوم قرآن و حدیث، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران.
2 استادیار گروه الهیّات، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران. (نویسنده مسئول).
3 استادیار گروه الهیّات، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران.
چکیده
بهره‌مندی از «حیات طیّبة» به‌ معنای زندگی پاک و پاکیزه از اهداف آرمانی اسلام است که تحقّق آن علاوه بر ایمان درون، منوط به داشتن عمل شایسته نیز هست (نحل: 97). بدین منظور در جهت ایفای نقش بهتر ارکان دخیل در اقتصاد توأم با عزّت و اقتدار، لازم است شاخص‌های مؤثر بر افزایش نظم و انضباط در کار و تولید از منظر دین الهی تبیین شود. در عصر حاضر روشن‌گری نسبت به این موضوع به‌عنوان یک تکلیف در جهت انجام فریضه جهاد تبیین، نقشی کارآمد در بهبود ساختارهای اقتصادی از جمله کار و تولید دارد. دست‌یابی به این هدف، نیازمند تحلیل و بررسی آموزه‌ها، معارف و دستورات دقیق و فراوان اسلامی است. در این مقاله با تکیه بر معارف نهج البلاغه با روش توصیفی- تحلیلی به طرح و بررسی شاخص‌های مؤثّر بر افزایش نظم و انضباط در کار و تولید هم‌چون «تفکّرمحوری و دانش‌پایه بودن» و «همراهی علم با عمل» در حوزه علم و اندیشه و شاخص‌‎هایی چون «پرهیز از وانهادگی و سرگردانی» و «روحیّه مشارکت جویی» که در حوزه اخلاق و عمل مطرح است در جهت تحقّق حیات طیّبة و ایجاد رضایت از زندگی برای انسان و جامعه معاصر پرداخته‌ شده است.
کلیدواژه‌ها

  1. منابع:

     قرآن کریم

    نهج‌البلاغه،1393ش، ترجمه: سیّدجعفر شهیدی، تهران: انتشارات علمی فرهنگی.

    1. ابن منظور، محمد بن مُکَّرم، 1408ق، لسان العرب، چاپ اول، بیروت: دار احیاء تُراث العربی.
    2. بحرانی، هاشم بن سلیمان، 1375ش، البرهان فی تفسیر القرآن، قم: دارالتفسیر.
    3. تمیمی آمدی، عبدالواحد بن محمد، 1383ش، غررالحکم و دررالکلم، چاپ دوم، قم: دارالحدیث.
    4. حرّعاملی، محمد بن حسن، 1412ق، وسائل الشیعه إلی تحصیل مسائل الشریعة، قم: موسّسه آل‌­البیتE.
    5. دلشاد تهرانی، مصطفی، 1379ش، ماه مهر پرور، چاپ اول، تهران: دریا.
    6. دی سنزو، ا. دیوید و رابینز، استیفن، 1388ش، مبانی مدیریّت منابع انسانی، ترجمه سیدنقوی، میرعلی و یعقوبی، سیامک، تهران: مهکامه.
    7. زبیدی، مرتضی، 1385ق، تاج العروس فی شرح القاموس، بیروت: دارالهدایه.
    8. طباطبایی، سیّد محمّدحسین، 1367ش، تفسیرالمیزان، ترجمه مکارم شیرازی، ناصر و همکاران، چاپ هفتم، قم: بنیاد علمی فرهنگی علّامه طباطبایی +.
    9. فرمهینی فراهانی، محسن، 1393ش، فرهنگ توصیفی علوم تربیتی، تهران: شباهنگ.
    10. کلینی، محمّد بن یعقوب، 1430ق، الکافی، چاپ دوم، قم: دارالحدیث.
    11. لیثی واسطی، علی بن محمّد، 1418ق، عیون الحکم و المواعظ، قم: دارالحدیث.
    12. مجلسی، محمّد باقر، 1360ش، بحارالأنوار، چاپ سوم، بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
    13. مطهری، مرتضی، 1376ش، انسان در قرآن، چاپ دوازدهم، تهران: صدرا.
    14. معین، محمّد، 1381ش، فرهنگ فارسی ، چاپ چهارم، تهران: اَدنا.
    15. مکارم شیرازی، ناصر و همکاران، 1353ش، تفسیر نمونه، تهران: دارالکتب الإسلامیّة.
    16. مکارم شیرازی، ناصر و همکاران، 1390ش، پیام امام امیرالمؤمنینB، چاپ اول، قم: انتشارات امام‌علی علیه السلام.

    مقالات

    1. پرتونیا، سهیلا، 1396ش، نقش و جایگاه انضباط در سازمان‌ها، پژوهش‌های کاربردی در مدیریت و حسابداری، شماره6، ص37- 46.
    2. حُر، سیّد حسین، 1391ش، اخلاق در تولید از منظر قرآن و روایات، کوثر، شماره 42، ص69-80.
    3. حسینی، سید حسین، 1378ش، بهره وری (بخش دوم)، فرهنگ و تعاون، شماره36، ص36-40.
    4. صدری فر، نبی الله و موسوی، سیّد ابوالقاسم، 1394ش، راهبردهای تربیتی از دیدگاه قرآن، اخلاق وحیانی، شماره4، ص121-160.
    5. علی‌پوریانی، طهماسب و زارع، سارا، 1399ش، مشارکت به‌مثابه سرمایه اجتماعی در نهج‌البلاغة، پژوهش‌های نهج‌البلاغه، شماره66، ص197-221.
    6. محب علی، داوود،1373ش، زندگانی کاری بهتر؛ عاملی در افزایش بهره‌وری، مطالعات مدیریّت، شماره13و14، ص34-54.
    7. موسوی، سیّدمجید؛ قانعیان، محمدحسین و ابهجی، حمید، 1399ش، بررسی تاثیر مدیریت دانش و اخلاق حرفه‌ای بر توانمندسازی و بهره‌وری کارکنان استانداری یزد، مطالعات آینده‌پژوهی و سیاست‌گذاری، شماره6، ص1-27.
    8. میرجلیلی، علی محمّد و یوسفی، سمیّه، 1392ش، عوامل مؤثّر در حمایت از کار، تولید و سرمایه مسلمین از دیدگاه قرآن و حدیث، کتاب قیّم،شماره 9، ص33-64.
    9. نازفر، ناظم، 1384ش، کار شایسته و بهره‌وری، کار و جامعه، شماره62، ص36-40‏.